Order Wojskowy im. króla Willema

mwoOrder Wojskowy im. króla Willema I jest najstarszym i jednocześnie najwyższym odznaczeniem Królestwa Niderlandów. Ustanowiony został ustawą numer 5 z 30 kwietnia 1815 roku. Ustawa ta, na którą składało się dwanaście artykułów, obowiązywała do 30 kwietnia 1940 roku, kiedy to została zmodyfikowana “z zachowaniem jej przydatnych fundamentów”. Obecnie pierwszy artykuł brzmi, jak następuje:
“Zostaje założony Związek dla nagradzania wojskowych będących w służbie Królestwa Niderlandów, którzy wyróżnili się w walce wybitymi czynami odwagi i męstwa.
W szczególnych przypadkach mogą do Związku zostać przyjęci nie będący wojskowymi holenderscy poddani jak również cudzoziemcy, którzy takimi czynami się wyróżnili.”
Order Wojskowy im. króla Willema I posiada cztery rangi:
Kawalerowie I klasy lub Wielkiego Krzyża
Kawalerowie II klasy lub Orderu Komandorskiego
Kawalerowie III klasy
Kawalerowie IV klasy
Pierwszą osobą, której przypadł zaszczyt wpisania do rejestru Związku był Książę Orański – późniejszy król Willem II – który w 1815 roku dowodził holenderskimi wojskami pod Quatre Bras i Waterloo. W sumie przyznano za te dwie bitwy ponad tysiąc odznaczeń. W latach następnych dziewiętnastego wieku podążyły za nimi kolejne liczne nadania. I tak Powstanie Belgijskie z 1830 roku i Dziesięciodniowa Bitwa Polowa, która miał miejsce rok później, dostarczyły dużą liczbę Kawalerów.
Holenderskie Indie Wschodnie były wymarzonym obszarem gdzie można było zasłużyć na krzyż kawalerski Orderu Wojskowego im. króla Willema I. Pod tym względem przysparzający kłopotów okręg Atjeh znajdował się w czołówce. Liczne akcje w tym rejonie przyniosły w okresie 1873 – 1927 żniwo na ogólną sumę dwóch Krzyży Wielkich, sześciu Krzyży Komandorskich, 42 Krzyży Kawalerskich III klasy i ponad 800 Krzyży Kawalerskich IV klasy.
W sumie za okres do roku 1940 Order wojskowy im. króla Willema I nadano 5.874 osobom.
Po roku 1940 dopisano jeszcze do rejestru Związku Orderu Wojskowego im. króla Willema I nazwiska 199 osób. Wśród nich znajduje się dwóch członków Rodziny Królewskiej za ich wybitne dowództwo podczas II Wojny Światowej. Tymi osobami są: Bernard książę Niderlandów, który w dniu 15 czerwca 1946 roku został mianowany Komandorem Orderu i księżniczka Wilhelmina, której w dniu 4 września 1948 roku przyznano odznakę Kawalera I klasy.
Księżniczka była pierwszą kobietą, którą wpisano do rejestru Związku. Ponadto sześć jednostek Holenderskich Sił Zbrojnych otrzymało odznaczenie za akcje dokonane w czasie II Wojny Światowej:
Morskie Siły Powietrzne Marynarki Królewskiej;
Korpus Piechoty Morskiej Marynarki Królewskiej;
Służba Okrętów Podwodnych Marynarki Królewskiej;
Holenderska Królewska Brygada imienia ” Księżniczki Ireny” [“Prinses Irene”],
której tradycje są kontynuowane przez Garderegiment Fuseliers “Prinses Irene”;
Jednostka Sił Lotniczych, których tradycje są kontynuowane przez Królewskie Siły Lotnicze;
Jednostka Sił Lotniczych Królewskich Sił Zbrojnych Holendersko-Indonezyjskich, których tradycje są kontynuowane przez Królewskie Siły Lotnicze;
Również na sztandarze regimentu Van Heutsz Królewskich Sił Lądowych umieszczony jest od roku 1972 Order Wojskowy im. króla Willema I. Ten regiment kontynuuje tradycje Królewskich Sił Zbrojnych Holendersko-Indonezyjskich, [het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger] (KNIL). Trzem jednostkom KNIL, mianowicie 7. Batalionowi Polowemu, 3. Batalionowi Polowemu i Korpusowi Żandarmerii Wojskowej w okręgu Atjeh i Onderhorigheden przyznano kolejno Order w latach 1849, 1877 i 1930.
Pierwszą zagraniczną jednostką wpisaną do Związku jest 82nd (US) Airborne Division, którą uczczono za jej rolę w operacji Market Garden. 1. Samodzielna Brygada Spadochronowa (1st Polish Independent Parachute Brigade), której tradycje dziedziczy polska 6. Brygada Desantowo-Szturmowa, dołącza teraz do tej amerykańskiej dywizji.
12 czerwca 1955 roku przyznano po raz ostatni Ordery Wojskowe im. króla Willema I:
kapitanom J.H.C. Ulrici i T.E. Spier. Temu pierwszemu za jego rolę w ruchu oporu (1940-1945) i zasługi jako żołnierza w Holenderskich Indiach Wschodnich, drugiemu za jego czyny również w Holenderskich Indiach Wschodnich. Uroczystość miała miejsce w koszarach im. Frederika Hendrika w Vught. Obaj oficerowie otrzymali odznaczenie z rąk księcia Bernarda, który dokonał zwyczajowego pasowania ich na kawalera.
Ostatnim ( jak dotąd) konfliktem, w związku z którym przyznano odznaczenia Orderu Wojskowego im. króla Willema I, była wojna koreańska. Z 3.5000 żołnierzy, którzy służyli w Korei w Holenderskim Oddziale Narodów Zjednoczonych [het Nederlands Detachement Verenigde Naties], trzech żołnierzy – w tym dwóch pośmiertnie – zostało odznaczonych Orderem.